CHƯƠNG 10. Đau lưng, thoái hóa, phong thấp

10.1. Nguyên tắc hơ cứu

Đau lưng, thoái hóa, phong thấp thường liên quan đến tạng thận hư, can thận yếu, khí huyết ứ trệ và phong thấp xâm nhập:

• Thận hư, can thận yếu → đau lưng mỏi gối, lạnh lưng, mệt mỏi.

• Phong thấp → đau nhức xương khớp, sưng, tê cứng, hạn chế vận động.

Mục tiêu hơ cứu:

1. Ôn dương, khu phong, tán hàn, giảm đau.

2. Thông kinh lạc, hành khí huyết → giảm co cứng cơ, cải thiện vận động.

3. Bổ thận – cố gân cốt → tăng sức bền lưng, phòng tái phát.

Nguyên lý hơ cứu:

• Áp dụng trình tự từ trên xuống, từ dương sang âm, từ ngoài vào trong.

• Áp dụng Hơ – Khoảng – Cảm (Chương 5).

• Kết hợp xoa bóp, kéo giãn nhẹ để tăng hiệu quả dẫn nhiệt và thư giãn cơ.

10.2. Huyệt thường dùng

Mẹo nhớ:

• “Thận – lưng – gối, hơ đúng huyệt, khí huyết thông, đau tan.”

10.3. Trình tự hơ cứu

1. Khởi đầu:

   • Hơ Mệnh Môn, Thận Du → tập trung bổ thận dương, làm ấm kinh lạc, giảm đau cơ cột sống.

2. Trung gian:

   • Hơ Đại Trường Du → dẫn nhiệt xuống lưng, kích thích tuần hoàn, giảm tắc nghẽn.

3. Kết thúc:

   • Hơ Ủy Trung → lan nhiệt xuống chi dưới, thông kinh mạch, giảm đau lan.

Kỹ thuật:

• Di chuyển đầu sấy nhẹ nhàng, đều, khoảng cách 10–15 cm, cảm giác ấm sâu – dễ chịu.

• Kết hợp kéo giãn nhẹ lưng – chân → giải phóng cơ cứng, tăng lưu thông khí huyết.

10.4. Kết hợp xoa bóp và kéo giãn

• Xoa bóp lưng trước khi hơ → làm mềm cơ, giảm đau nhức, giúp nhiệt lan sâu.

• Kéo giãn nhẹ sau khi hơ → tăng linh hoạt cột sống, phòng đau tái phát.

• Thời gian hơ: 3–5 phút/huyệt chính; di chuyển liên tục để tránh bỏng.

Mẹo nhớ:

• “Hơ ấm lưng – xoa cơ – kéo giãn nhẹ; đau giảm, khí huyết lưu thông, lưng khỏe.”

10.5. Lưu ý thực hành

• Người cao tuổi, thể hư → giảm nhiệt độ, rút ngắn thời gian hơ.

• Tránh hơ vùng da viêm, loét, vết thương hở.

• Theo dõi cảm giác ấm sâu – dễ chịu, tránh bỏng rát.